Financiering voor je bedrijfsovername of MBI/MBO

De financieringsvorm hangt direct af van wat je overneemt. Koop je bedrijfsbezittingen en activiteiten (een activatransactie)? Of koop je aandelen via een nieuwe holding: een bedrijf dat de aandelen houdt?

Bij een MBI neemt een manager van buiten het bedrijf de onderneming over. Bij een MBO doet het bestaande management dat. Niet elke financier die een bedrijfslening aanbiedt, financiert een holdingstructuur. Financiers hanteren voor beide overnameroutes eigen regels.

De belangrijkste financieringsvormen

• Zakelijke overnamelening: een lening van een bank of andere financier voor de aankoop van activa of aandelen. De looptijd varieert meestal van 1 tot 5 jaar, soms tot 10 jaar.
• Crowdfunding: je leent geld van particuliere of zakelijke beleggers en betaalt rente. Je geeft dus geen aandelen uit.
• Vendor loan (verkoperslening): de verkoper leent je een deel van de koopprijs. Financiers eisen vrijwel altijd achterstelling op de banklening: de bank krijgt voorrang bij terugbetaling.
• Eigen inbreng en earn-out: eigen spaargeld versterkt je aanvraag. Bij een earn-out hangt een deel van de koopprijs af van toekomstige resultaten. Dat is handig bij goodwill: de meerwaarde van een bedrijf boven de waarde van de bezittingen en schulden.

Factoring, waarbij je facturen laat voorfinancieren, en lease kunnen werkkapitaal of bedrijfsmiddelen vrijmaken. Ze vervangen op zichzelf geen overnamekapitaal.

De koopprijs is niet automatisch het bedrag dat je kunt lenen. Financiers kijken naar de historische en verwachte vrije kasstroom om te bepalen welke aflossingsdruk de overgenomen onderneming kan dragen.

De EBITDA is niet hetzelfde als vrije kasstroom. Houd in je liquiditeitsbegroting rekening met je werkkapitaalbehoefte, vervangingsinvesteringen, vennootschapsbelasting en rente- en aflossingsverplichtingen.

Welke kasstroom telt mee voor de beoordeling?

Financiers hanteren verschillende uitgangspunten bij de beoordeling:

• Uitsluitend eigen kasstroom: partijen zoals New10 financieren de overname van activa alleen als de bestaande kasstroom van de kopende onderneming toereikend is. De opbrengsten van de overname tellen dan niet mee.
• Geconsolideerde prognose: partijen zoals Rabobank kunnen bij overnames adviseren op basis van samengevoegde cijfers en toekomstprognoses.

Er bestaat geen wettelijk vastgelegd minimum voor je eigen inbreng. Volgens de Kamer van Koophandel (KVK) verschilt de verwachte inbreng per financier, onderneming en risicoprofiel.

De eisen verschillen sterk voor bestaande bedrijven, starters en nieuwe overnameholdings, ook wel NewCo's genoemd.

Koop je via een nieuwe holding aandelen en wil je aflossen uit de kasstroom van het overgenomen bedrijf? Dan krijg je via standaard online aanvraagportalen zelden direct goedkeuring. Meestal is een maatwerktraject nodig.

Welke voorwaarden gelden per situatie?

• Bestaand bedrijf bij New10: minimaal 12 maanden KvK-inschrijving, positief eigen vermogen, winst in het voorgaande jaar en minimaal €50.000 omzet.
• Bestaand bedrijf bij Floryn: minimaal 6 maanden bedrijfshistorie en €100.000 jaaromzet.
• Startende ondernemer bij Qredits: Microkrediet tot €50.000, op basis van een ondernemingsplan en een toets op haalbaarheid.
• Kredietregistratie: volgens KVK wegen financiers je BKR-registratie, de registratie van je kredieten, mee. Ook zonder formele BKR-toets kan een financier je kredietwaardigheid en banktransacties streng beoordelen.

Overnamefinanciering kost meer dan alleen rente. Ook afsluitkosten, servicekosten en aflosvoorwaarden bepalen de totale prijs. Gebruik de kostenmodule hierboven om je bedrag en looptijd door te rekenen.

De rente hangt meestal af van je risicoprofiel. Het definitieve tarief staat daarom pas vast nadat de financier je aanvraag heeft beoordeeld.

Wat rekent Qredits?

• Vaste rente: 9,95% per jaar.
• Afsluitkosten Microkrediet: eenmalig €850.
• Afsluitkosten MKB Krediet: 1,5% van het leenbedrag. Dit krediet loopt van €50.000 tot €250.000.

Wat rekent Collin Crowdfund?

• Vaste rente: vanaf 6,0% per jaar.
• Succesfee: 2%, met een minimum van €950.
• Overige kosten: contractkosten en administratiekosten.
• Vervroegd aflossen: standaard 12 maanden rentevergoeding.

Wat rekent Floryn?

• Variabele rente: 0,39% tot 1,39% per maand, of 4,68% tot 16,68% per jaar. Dit is exclusief Euribor, een referentierente voor banken.
• Afsluitkosten: 2%.
• Servicekosten: 0,5% per kwartaal.

Wat rekent New10?

• Vaste rente: binnen een bandbreedte. De genoemde actuele tarieven variëren tussen 5%–12% en 6,2%–12%; controleer welk tarief geldt.
• Afsluitkosten: eenmalig €1.500 bij bedragen vanaf €250.000.

Ook als je via een bv leent, verlangen overnamefinanciers vrijwel altijd zekerheden en persoonlijke aansprakelijkheid.

Met een persoonlijke borgstelling kan de financier direct aanspraak maken op je privévermogen als je niet betaalt.

Welke zekerheden vragen financiers?

• Persoonlijke aansprakelijkheid bij Qredits: je bent als ondernemer persoonlijk aansprakelijk, ook bij een bv.
• Persoonlijke borg bij Floryn: bij een bv geldt standaard een borgstelling van 25% van de lening, met een minimum van €25.000.
• Zakelijke pandrechten: financiers vestigen doorgaans een pandrecht op bedrijfsmiddelen, openstaande klantfacturen en voorraden. Dit geeft de financier verhaal op deze bezittingen als je niet betaalt.

Wanneer is toestemming van je partner nodig?

Ben je getrouwd of heb je een geregistreerd partnerschap? Dan heb je voor een borgstelling vaak toestemming van je partner nodig op grond van art. 1:88 BW.

De uitzondering voor bestuurders geldt alleen bij normale bedrijfsuitoefening. Een borgstelling voor een overname valt daar niet automatisch onder. Laat dit juridisch toetsen.

Vraag altijd of je persoonlijke borgstelling een vooraf afgesproken maximum heeft. Of gaat het om volledige hoofdelijke medeschuld, waarbij je voor de hele schuld aansprakelijk bent?

Een snelle indicatie is nog geen bindend akkoord. Een online belofte zoals ‘binnen 24 uur een voorstel’ gaat over de eerste offerte. Dat betekent niet dat de overname dan juridisch is afgerond.

De financier betaalt pas uit nadat alle partijen de contracten, verpandingen en overdrachtsdocumenten hebben ondertekend.

Welke stukken leg je klaar?

• Financieel plan: KVK adviseert vier begrotingen: een investeringsbegroting, financieringsbegroting, exploitatiebegroting en liquiditeitsbegroting.
• Historische cijfers: definitieve jaarrekeningen van het over te nemen bedrijf over minimaal de afgelopen twee tot drie jaar.
• Cijfers van de koper: als dit van toepassing is, de recente jaarcijfers, belastingaangiften en bankafschriften van je bestaande bedrijf.

Neem in de intentieovereenkomst (LOI) altijd een ontbindende voorwaarde op voor financiering en boekenonderzoek (due diligence). Daarmee kun je de overeenkomst ontbinden als de financiering niet rondkomt en voorkom je verplichtingen.

Kun je te weinig zakelijke zekerheden bieden? Dan kunnen overheidsregelingen en publieke financiers een overnamefinanciering toch mogelijk maken.

Deze regelingen verlagen het risico voor de financier, maar ontslaan jou als ondernemer niet van je terugbetaalverplichting.

Hoe werkt Borgstelling MKB-kredieten (BMKB)?

• Aanvraag via de financier: je vraagt de BMKB niet zelf aan bij de overheid; de deelnemende bank of financier dient dit in.
• Omvang en dekking: bij een financieringsbehoefte tot €333.333 kan tot 75% als BMKB-krediet worden aangemerkt. Daarboven geldt maximaal 50%, tot een plafond van €1,5 miljoen. De staatsgarantie dekt 90% van dit BMKB-tranchedeel (deze regeling loopt tot 1 juli 2027).
• Voorwaarden: je bedrijf heeft maximaal 250 werknemers en een jaaromzet tot €50 miljoen of een balanstotaal tot €43 miljoen. De financier brengt de eenmalige garantieprovisie bij jou in rekening.

Qredits biedt publiek gesteunde kredieten via Microkrediet (tot €50.000) en MKB Krediet (tot €250.000). Let op: regelingen zoals het Innovatiekrediet zijn bedoeld voor technische innovatie, niet voor overnames.

Een overname financier je zelden uit één bron. Vaak combineer je eigen geld, een banklening, een achtergestelde verkoperslening en eventueel crowdfunding.

Bij zo'n combinatie eist de bank altijd dat je de achterstelling van de verkoperslening contractueel vastlegt. De verkoper ontvangt dan alleen aflossing of rente zolang je aan de verplichtingen aan de bank voldoet.

Wat kost extra aflossen of oversluiten?

Wil je de lening later oversluiten naar een goedkopere lening? Controleer dan vooraf de kosten van vervroegd aflossen.

• New10 en Floryn: geen boete voor tussentijdse extra aflossingen.
• Qredits Microkrediet: na het eerste jaar mag je jaarlijks maximaal 10% van de hoofdsom, het oorspronkelijke leenbedrag, boetevrij aflossen.
• Qredits MKB Krediet: na het eerste jaar mag je jaarlijks maximaal 5% van de hoofdsom boetevrij aflossen.
• Collin Crowdfund: bij vervroegd aflossen betaal je standaard 12 maanden rente over het resterende bedrag.

Wil je binnen één of twee jaar herfinancieren? Dan maakt zo'n aflosvergoeding je lening achteraf aanzienlijk duurder.