Boekhouder.nl
  • #boekhouden
  • #debetencredit

Debet en credit: begrijp je balans en boekingen

Onderzoek en redactie
Boekhouder.nl Research Team
Leestijd 7 minutenBijgewerkt 6 oktober 2026

Je leest waar openstaande facturen op je balans staan. Ook zie je hoe je aankopen, privébedragen en correcties verwerkt.

Debet en credit in het kort

Debiteuren
Debet: klanten die je nog moeten betalen.
Crediteuren
Credit: facturen die je zelf moet betalen.
Balans
Altijd in evenwicht.
Op deze pagina6 onderdelen

Wat betekent debet en credit voor jou als ondernemer?

Bekijk hoe de balans samenhangt met je facturen, kosten en geldontvangsten.

  1. Een klantvordering is een bezitting

    Een klant die je factuur nog niet betaalt, is een debiteur. Je zet die vordering debet op de balans, bij de bezittingen.

  2. Je factuurdatum bepaalt het btw-tijdvak

    Onder het factuurstelsel bepaalt de factuurdatum in welk tijdvak je btw aangeeft. Verstuur je factuur uiterlijk op de 15e dag na de maand waarin je hebt geleverd.

  3. Winst is niet hetzelfde als beschikbaar geld

    Je kunt winst maken en toch geld tekortkomen. Bekijk daarom ook het verschil tussen ontvangsten en uitgaven op je zakelijke rekening.

Laatst inhoudelijk gecontroleerd: 6 oktober 2026Primaire bron: BelastingdienstBronnen: 54 officiële bronnenBekijk de bronnen

Deze pagina is gebaseerd op informatie van de Belastingdienst en andere officiële bronnen en geeft algemene informatie plus een indicatieve keuzehulp. De uitkomst is geen persoonlijk belastingadvies.

Welke situatie geldt voor jou?

Kies de situatie die past bij de boeking die je wilt verwerken.

SituatieWat je moet doenToelichting
Mijn klant heeft nog niet betaaldDebiteurZet de openstaande klantfactuur bij debiteuren, debet op je balans. Naar stap 1 →
Ik koop iets dat jaren meegaatAankoop beoordelenZet het bedrijfsmiddel bij een aanschafprijs vanaf € 450 exclusief btw op de balans en schrijf het af. Naar stap 2 →
Ik neem privégeld op of stort bijPrivé verwerkenVerwerk je privéopname of privéstorting als een verandering van het ondernemingsvermogen. Naar stap 3 →
Ik betaal alvast voor het volgende boekjaarKosten verdelenZet vooruitbetaalde kosten voor latere perioden bij de overlopende activa op je balans. Naar stap 4 →
Ik betaal mijn btw te laatBetaling controlerenControleer of je het volledige btw-bedrag op tijd betaalt. Naar stap 5 →
Mijn aangifte klopt door opzet nietVergrijpboeteControleer je aangifte op onjuistheden die tot te weinig belasting leiden. Naar stap 5 →

Stappenplan: zo beoordeel je je boekingen

Controleer je boekingen met deze zes stappen.

  1. 1

    Bepaal wie nog moet betalen

    Openstaande facturen goed indelen.

    Zet onbetaalde klantfacturen bij debiteuren, debet op je balans. Zet facturen die je zelf nog moet betalen bij crediteuren, credit op je balans.

    De regel

    Een debiteur is een bezitting en een crediteur is een schuld.
  2. 2

    Beoordeel je aangekochte bedrijfsmiddelen

    Kosten direct aftrekken of verdelen.

    Controleer de aanschafprijs en hoe lang het bedrijfsmiddel meegaat. Gaat het jaren mee en kost het € 450 of meer exclusief btw, zet het dan op de balans en schrijf het af. Een bedrijfsmiddel onder € 450 boek je direct als kosten.

    De regel

    Afschrijven betekent dat je de kosten verdeelt over de jaren waarin je het bedrijfsmiddel gebruikt.
  3. 3

    Houd privébedragen apart

    Privé en bedrijfswinst uit elkaar houden.

    Verwerk een privéopname uit je eenmanszaak niet als zakelijke kosten. Verwerk een privéstorting niet als omzet of winst.

    De regel

    Privéopnames verlagen het ondernemingsvermogen en privéstortingen verhogen het.
  4. 4

    Reken bedragen aan de juiste periode toe

    Vooruitbetalingen en nog te ontvangen bedragen verwerken.

    Controleer voor welke periode je vooruitbetaalde verzekering of abonnement geldt. Zet het deel voor latere perioden bij de overlopende activa. Neem ook nog te ontvangen bedragen voor opbrengsten uit eerdere perioden daar op.

    De regel

    Verdeel vooruitbetaalde kosten volgens een vaste methode over de perioden waarop ze betrekking hebben.
  5. 5

    Herstel fouten in je btw-aangifte

    De juiste manier van corrigeren kiezen.

    Verwerk een btw-correctie van maximaal € 1.000 in je eerstvolgende btw-aangifte. Gebruik bij meer dan € 1.000 het formulier Suppletie btw.

    De regel

    Een correctie van meer dan € 1.000 moet je zo snel mogelijk doorgeven.
  6. 6

    Controleer je balans

    Het evenwicht op je balans controleren.

    Bekijk de bezittingen, schulden en het eigen vermogen op je balans. Controleer of de activa en passiva in evenwicht zijn.

    De regel

    De balans is een momentopname die altijd in evenwicht moet zijn.

Checklist voor je boekingen

Vink af wat je hebt gecontroleerd.

Je vinkjes blijven alleen in deze browser bewaard.

0 van 9 afgevinkt

Facturen en aangifte

Aankopen en privé

Afsluiting en bewaren

Veelgestelde vragen

Bij openstaande facturen staat debet voor je klantvorderingen aan de linkerkant van de balans. Credit is de kant waar je nog te betalen leveranciersfacturen staan, rechts bij de schulden.

Zo controleren we deze pagina

De regels op deze pagina komen uit officiële bronnen. Elke bewering is terug te voeren op een bron met datum, en de pagina wordt periodiek opnieuw gecontroleerd.

Aantal bronnen

54

Laatst inhoudelijk gecontroleerd

6 oktober 2026

Controlefrequentie

Maandelijks

Waarden die maandelijks worden gevolgd

56

Deze pagina is gebaseerd op 54 bronnen, laatst gecontroleerd op 6 oktober 2026.

Gebruikte bronnen

De overige 51 bronnen⌄
  1. CL-01Handleiding Referentie GrootboekSchemawww.referentiegrootboekschema.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  2. CL-02Btw-aangifte corrigeren | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  3. CL-03Opbouw RGSwww.referentiegrootboekschema.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  4. CL-04Een administratie opzetten voor uw belastingaangiften | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  5. CL-05Een vergissing gemaakt | Stichting en Vereniging Loket Belastingdienststichtingenvereniging.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  6. CL-06KG:214:2026:1 Duur bewaarplicht verkeersgegevens telecomproviders | Kennisgroepen Belastingdienstkennisgroepen.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  7. CL-07Algemene wet inzake rijksbelastingen, artikel 52wetten.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  8. CL-08Administratie en boekhouden voor ondernemers | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  9. CL-09In welke bedrijfsklasse valt je bedrijf? | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  10. CL-13Hoe berekent u het btw-bedrag? | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  11. CL-14Btw-teruggaaf door oninbare vorderingen | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  12. CL-15Moeilijke woorden die je tegenkomt bij bedrijfsfinanciering | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  13. CL-16Stappenplan administratie bijhouden | Ondernemerspleinondernemersplein.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  14. CL-17Algemene wet inzake rijksbelastingen - Artikel 52 - wetten.overheid.nlwetten.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  15. CL-18Burgerlijk Wetboek Boek 2 - Artikel 10 - wetten.overheid.nlwetten.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  16. CL-19Factuurstelsel: btw berekenen op basis van facturen die u verstuurt | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  17. CL-20Voor wie geldt het kasstelsel? | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  18. CL-21Je cashflow verbeteren doe je zo | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  19. CL-22Waarom is een winst-en-verliesrekening belangrijk? | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  20. CL-23Drempel beperkt aftrekbare kosten 2026www.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  21. CL-24Overzicht mogelijk aftrekbare zakelijke kostenwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  22. CL-25Richtlijn B5 Vorderingen en overlopende activawww.rjnet.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  23. CL-26Besluit modellen jaarrekening - BWBR0003648wetten.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  24. CL-28Kamerstuk 30645, nr. 14 | Overheid.nl > Officiële bekendmakingenzoek.officielebekendmakingen.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  25. CL-29Bijstellingsregeling directe belastingen 2025 | Staatscourant 2024, 38492zoek.officielebekendmakingen.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  26. CL-30Bijzondere situaties van boetes bij de btw - Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  27. CL-31Besluit Bestuurlijke Boeten Belastingdienst paragraaf 25 | InViewwetten.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  28. CL-32ECLI:NL:GHDHA:2023:2281, Gerechtshof Den Haag, BK-22/00449 tot en met BK-22/00453uitspraken.rechtspraak.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  29. CL-33Over RGS | Referentie GrootboekSchemawww.referentiegrootboekschema.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  30. CL-34Werken met RGS | Referentie GrootboekSchemawww.referentiegrootboekschema.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  31. CL-35Achtergrond informatie XAF4.0 | Ondersteuning Digitaal Berichtenverkeer (ODB) Belastingdienstodb.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  32. CL-36Aangifte loonheffingen (loonaangifte) doen | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  33. CL-37E-factureren bij JenV | Rijksoverheid.nlwww.rijksoverheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  34. CL-38Staatsblad 2024, 52 | Overheid.nl > Officiële bekendmakingenzoek.officielebekendmakingen.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  35. CL-39Btw aangifte wordt eenvoudiger en veiliger | Nieuws - Belastingdienstover-ons.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  36. CL-40Btw aftrekken en drempelbedrag giften, relatiegeschenken en personeelsvoorzieningen | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  37. CL-41Laatste btw-aangifte van het jaar | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  38. CL-42Belastingschijven en tarieven - Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  39. CL-43CAMT.053 - Betaalvereniging Nederlandwww.betaalvereniging.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  40. CL-44Open Banking - Betaalvereniging Nederlandwww.betaalvereniging.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  41. CL-45Toepassingen Open Banking - Betaalvereniging Nederlandwww.betaalvereniging.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  42. CL-46E-facturatie: van verplichting naar praktijk | RVO.nlwww.rvo.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  43. CL-47ViDA e-facturatie en digitale rapportage | Rijksoverheid.nlopen.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  44. CL-482019_4693 Scope of the corporate SCA exemption. | European Banking Authoritywww.eba.europa.eugecontroleerd op 6 oktober 2026
  45. CL-49Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek 2026 - Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  46. CL-50Hoe hoog is de wettelijke rente? | Rijksoverheid.nlwww.rijksoverheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  47. CL-51Wat is afschrijven? - Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  48. CL-52Wat is de werkkostenregeling (WKR)? | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  49. CL-53Veranderingen vennootschapsbelasting 2026 | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  50. CL-54Verhoging onbelaste kilometervergoeding: hoe verwerkt u dit in de loonaangifte? | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  51. CL-55Btw-tarieven: welke tarieven zijn er, en wanneer moet u ze toepassen? | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026

Wil je deze regels bewaren?

Voeg deze pagina toe aan je routekaart om de uitleg en checklist terug te vinden.

Gratis · Geen verplichting · Je kunt alles later verwijderen