Boekhouder.nl
  • #boekhouden
  • #exploitatiebegroting
  • #begroten

Exploitatiebegroting: onderbouw je omzet en splits je kosten

Onderzoek en redactie
Boekhouder.nl Research Team
Leestijd 8 minutenBijgewerkt 6 oktober 2026

Je leest hoe je aannames onderbouwt en vaste en variabele kosten scheidt. Ook zie je hoe je de begroting koppelt aan je verwachte ontvangsten en betalingen.

Exploitatiebegroting in het kort

Doel
Je verwachte winst of verlies berekenen
Btw
Bedragen exclusief btw
Kosten splitsen
Vaste kosten en variabele kosten apart
Op deze pagina6 onderdelen

Wat betekent een exploitatiebegroting voor jou als ondernemer?

Gebruik je begroting om je kosten, resultaat en financieringsvraag te beoordelen.

  1. Vaste kosten lopen door

    Vaste kosten blijven bestaan als je meer of minder produceert. Variabele kosten hangen af van hoeveel producten je maakt of inkoopt.

  2. Een investering is niet direct volledig kosten

    Bij een investering neem je de jaarlijkse afschrijving op in je exploitatiebegroting. Je neemt daar niet de volledige aanschafprijs als kosten op.

  3. Je financier wil een begroting zien

    Een exploitatiebegroting is vaak een voorwaarde voor financiering, bijvoorbeeld bij een banklening. Je neemt de begroting op in je financieel plan.

Laatst inhoudelijk gecontroleerd: 6 oktober 2026Primaire bronnen: KVK en BelastingdienstBronnen: 30 officiële bronnenBekijk de bronnen

Deze pagina is gebaseerd op informatie van de Belastingdienst en andere officiële bronnen en geeft algemene informatie plus een indicatieve keuzehulp. De uitkomst is geen persoonlijk belastingadvies.

Welke situatie geldt voor jou?

Kies je situatie en controleer hoe je de bedragen verwerkt.

SituatieWat je moet doenToelichting
Je start als dienstverlener en zoekt financieringAannames onderbouwenOnderbouw je verwachte omzet en kosten met offertes, eerdere verkoopcijfers of marktinformatie. Naar stap 1 →
Je koopt machines voor handel of productieAfschrijvenVerdeel de kosten van bedrijfsmiddelen van € 450 of meer over de gebruiksjaren. Naar stap 3 →
Je koopt voorraad voor je handelsbedrijfVoorraad onderscheidenNeem de inkoopwaarde van verkochte goederen mee bij je resultaat en houd onverkochte voorraad apart. Naar stap 2 →
Je hebt rekening-courant met je eigen bvRente controlerenControleer het saldo gedurende het hele jaar en bereken bij overschrijding van € 17.500 rente over het volledige bedrag. Naar stap 4 →
Je zakelijke klant betaalt na de factuurmaandBetaalmoment verwerkenZet de ontvangst in je liquiditeitsbegroting in de maand waarin je de betaling verwacht. Naar stap 6 →
Je telt btw en aflossingen als kostenBegroting corrigerenGebruik bedragen exclusief btw en haal leningaflossingen uit je begrote kosten. Naar stap 6 →
Je administratie is onvolledig of ontbreektAdministratie herstellenControleer welke gegevens ontbreken en vul je administratie aan. Naar stap 1 →

Stappenplan: zo maak je een exploitatiebegroting

In zes stappen werk je van onderbouwde aannames naar je resultaat en de verwachte geldstromen.

  1. 1

    Onderbouw je verwachte omzet

    Realistische aannames vastleggen

    Schat je omzet voor de gekozen periode. Onderbouw je verwachtingen met offertes, eerdere verkoopcijfers en marktinformatie. Werk ook een situatie uit met meer of minder omzet.

    De regel

    Je begint de exploitatiebegroting met een inschatting van je omzet.
  2. 2

    Splits vaste en variabele kosten

    Kosten bij veranderende omzet onderscheiden

    Zet huur en abonnementen bij de vaste kosten. Zet materialen en voorraad apart bij de kosten die kunnen toenemen als je meer verkoopt.

    De regel

    Vaste kosten verschillen van kosten die veranderen als je meer of minder verkoopt.
  3. 3

    Bereken de jaarlijkse afschrijving

    Investeringen over de gebruiksjaren verdelen

    Controleer welke aankopen bedrijfsmiddelen van € 450 of meer zijn. Verdeel de kosten over de jaren waarin je deze middelen gebruikt. Houd voor de meeste bedrijfsmiddelen rekening met maximaal 20% afschrijving van de aanschafkosten per jaar.

    De regel

    Bij deze bedrijfsmiddelen trek je niet de volledige aanschafkosten af in het aanschafjaar.
  4. 4

    Houd privé buiten je winstberekening

    Zakelijke kosten van privé onderscheiden

    Haal privéonttrekkingen uit je zakelijke kosten. Tel privéstortingen niet op bij je zakelijke inkomsten.

    De regel

    Privéonttrekkingen en privéstortingen veranderen het ondernemingsvermogen, maar tellen niet mee bij de fiscale winstberekening.
  5. 5

    Bereken je verwachte resultaat

    Je verwachte winst of verlies bepalen

    Trek de verwachte kosten af van je verwachte omzet. Bekijk of het verschil positief of negatief is.

    De regel

    Bij een hogere omzet dan kosten verwacht je winst; bij hogere kosten dan omzet verwacht je verlies.
  6. 6

    Koppel je begroting aan de betaalmomenten

    Inzicht krijgen in beschikbaar geld

    Maak een liquiditeitsbegroting met ontvangsten en uitgaven inclusief btw per maand of kwartaal. Gebruik de verwachte betaalmomenten van klanten en van je eigen uitgaven. Verwerk ook wanneer je btw verwacht te betalen of terug te krijgen.

    De regel

    De exploitatiebegroting toont je verwachte resultaat, terwijl de liquiditeitsbegroting laat zien of je genoeg geld hebt voor betalingen.

Controleer je exploitatiebegroting

Loop je aannames, kosten en verwachte betalingen na voordat je de begroting gebruikt.

Je vinkjes blijven alleen in deze browser bewaard.

0 van 9 afgevinkt

Aannames en omzet

Kosten en investeringen

Geldstromen en controle

Veelgestelde vragen

Nee, een exploitatiebegroting is geen wettelijke plicht voor de Belastingdienst. Een bank vraagt er vaak wel om bij een financieringsaanvraag. De begroting hoort bij je financieel plan.

Zo controleren we deze pagina

De regels op deze pagina komen uit officiële bronnen. Elke bewering is terug te voeren op een bron met datum, en de pagina wordt periodiek opnieuw gecontroleerd.

Aantal bronnen

30

Laatst inhoudelijk gecontroleerd

6 oktober 2026

Controlefrequentie

Maandelijks

Waarden die maandelijks worden gevolgd

18

Deze pagina is gebaseerd op 30 bronnen, laatst gecontroleerd op 6 oktober 2026.

Gebruikte bronnen

De overige 27 bronnen⌄
  1. CL-02Exploitatiebegroting | Ondernemerspleinondernemersplein.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  2. CL-03Waarom is een winst-en-verliesrekening belangrijk? | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  3. CL-04Een administratie opzetten voor uw belastingaangiften | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  4. CL-05Kostprijs en verkoopprijs berekenen | Ondernemerspleinondernemersplein.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  5. CL-06Woordenlijst bedrijfsfinanciering | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  6. CL-07Opbouw RGSwww.referentiegrootboekschema.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  7. CL-08Beschrijving velddefinities RGS | Referentie GrootboekSchemawww.referentiegrootboekschema.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  8. CL-10Administratie en boekhouden voor ondernemers | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  9. CL-11Btw-aangifte corrigeren | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  10. CL-12Je cashflow verbeteren doe je zo | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  11. CL-13Winst-en-verliesrekening en balans (Fiscale informatie 2026) | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  12. CL-14Privéstortingen en privéonttrekkingen | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  13. CL-15Betalingstermijnen, incassokosten en wettelijke rente | Ondernemerspleinondernemersplein.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  14. CL-16Hoe werkt btw-aangifte (omzetbelasting) voor ondernemers? | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  15. CL-17Btw-teruggaaf door oninbare vorderingen | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  16. CL-18Financieel plan maken: voor inzicht in je geldzaken | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  17. CL-19Kamerstuk 25753 nr. 3 Memorie van Toelichting - Burgerlijk Wetboek Boek 2 artikel 10zoek.officielebekendmakingen.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  18. CL-20Gedelegeerde Verordening (EU) 2022/2360 van de Commissie van 3 augustus 2022eur-lex.europa.eugecontroleerd op 6 oktober 2026
  19. CL-21CBS FAQ handelskredieten en transitorische postenwww.cbs.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  20. CL-22Welke gegevens staan in een jaarrekening? | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  21. CL-24Hoe hoog is de wettelijke rente? | Rijksoverheid.nlwww.rijksoverheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  22. CL-25Investeringsbegroting: wat is het en wanneer nodig? | Ondernemerspleinondernemersplein.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  23. CL-26Wat is afschrijven? | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  24. CL-27Debiteurenbeheer en -financiering: alles wat je moet weten | KVKwww.kvk.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  25. CL-28Verschil tussen lening en rekening-courant | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  26. CL-29Waardering van voorraad in uw onderneming | Belastingdienstwww.belastingdienst.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026
  27. CL-30Administratie bijhouden: een stappenplan | Ondernemerspleinondernemersplein.overheid.nlgecontroleerd op 6 oktober 2026

Wil je deze regels bewaren?

Bewaar de regels voor je exploitatiebegroting in je routekaart in deze browser.

Gratis · Geen verplichting · Je kunt alles later verwijderen